BUNLARI BİLİYOR MUYDUNUZ ?
30 YIL ÖNCE TÜRKİYE'DE TAEKWONDO NASILDI ?
1967-1974 yılları arası Türkiye de ilk hakem, antrenör ve siyah kemer verme yetkisine sahip kişi Mr.Soo See Cho idi.
Bu sporun Türkiye de gelişmesi için sayın Cho ilk başlayan gruptan bazılarına antrenör, hakem ve siyah kemer belgesi verdiğini öğrenmiş bulunmaktayız.
Türkiyede ilk hakem semineri 1976 yılında Ankara’da yapıldı. Yer Selim Sırrı Tarcan Spor Salonu
1 dönem siyah kemer sınavı 1967 ile 1970 arası Mr Soo See Cho tarafından yapılmıştır. İlk siyah kemer sporcumuz Şükrü Genceldir.
2. dönem Siyah kemer sınavı 1977-1978 yılları arasında Ankara ve İstanbulda yapılmıştır. Sınavı yapan Mr Chan Kwon Kim dir.
İlk antrenörlük semineri 1980 yılında Ankara’da Selim Sırrı Tarcan Spor Salonunda yapılmıştır.
2. dönem hakemlik semineri 1980 de Ankara da Selim sırrı tarcan Spor salonunda yapılmıştır. Kurs öğretmeni Syn. Aybars Kılıçhandı. O dönem federasyon başkanı Judo ve Taekwondo federasyonu başkanı Cihat Uskandı.
*** 1978 den 1981 yılına kadar Koreli hocalar ülkemizden ayrıldığı için bu dönem arası Siyah kemer sınavı yapılamamıştır. Ancak siyah kemer sınavı yapmaya yetkili kişilerden bazıları; Şükrü Gencel, İsmet Iraz, Ahmet Şensuvar, Aybars Kılıçhan, Hayati Akbay, Ertuğrul Gür, Ata Yeşilyaprak ve Kayhan Aytar olmasına rağmen onlar bu yetkilerini o dönem arasında nezaket gereği kullanmamışlardır.
3. Dönem hakemlik semineri Aralık 1981 de Ankara da GSGM 9. kat Yemekhanesinde yapılmıştır. Bu dönem Taekwondo Judodan ayrılarak bağımsız hale gelmiştir. Başkanıda Mithat Kordur. Teknik direktörü ise İsmet Irazdı. Semineri bu sporun duayenlerinden İsmet Iraz vermiştir. O dönemde kursa katılan kursiyerlerden bazıları çok şanslı idiler. Çünkü o dönem hakem yönetmeliği henüz çıkmamıştı. (örneğin, aday hakem kaç yıl bekleyip bölgeye terfi edeceği bölge hakeminin kaç yıl bekleyip milli olacağı belirtilmemişti.) yalnızca İsmet Iraz ve Aybars Kılıçhanın haricindekiler namzet hakem gözüküyordu. Yeni başlayanlardan bazı kursiyerler otamatik olarak bir iki basamak yükseldiler. Bu aradaki mevzuat boşluğundan kursiyerlerin bazılarının özellikle uzaklardan gelenlerin bu sporu yaymaları ve geliştirmeleri için büyüğümüz ve bu sporun duayeni İsmet Iraz hocamız ileriyi gördüğü için bazı arkadaşlara fırsat tanımış oldu. İsmet hocamız sporumuzun o dönem gelişmesi için bayağı mücadele etmiştir. Bugünde bu spor popüler olmuş ise rahmetli Şükrü Gencele, İsmet Iraz'a, Aybars Kılıçhan'a, Yıldız Sağtürk'e, Kayhan Aytar'a, Hayati Akbay'a, Ahmet Şensuvar'a, Mehmet Kartala, Soner Tanfer kardeşlere, Hasan Hüseyin kardeşlere, Prof. Dr.Hayrettin Esen Beder'e, Metin Şahin Ali Şahin kardeşlere, Ertuğrul Gürlere ve ismini sayamadığımız nice büyüklerimize ne kadar teşekkür etsek az sayılır.
------------ 30 yıl önceki spor kulüplerimiz ve çalışanlarımızdan bazılarını aşağıda göreceksiniz. Unuttuklarımızdan özür dileriz.
Adana : Şükrü Gencel, Murat GÜLLÜ, Genç Osman AŞAN, Erdal Pektezel
Ankara : Atik Taekwondo nun ilkleri bu kulüpte ter akıtmışlardır. İsmet Iraz, Aybars Kılıçhan, Kayhan Aytar, Ata Yeşilyaprak, Levent Sırmalı, Hayati Akbay, Semih Çiçek, Adnan Erdoğmuş, Ertuğrul Gür, Mehmet Kartal, Soner ve Tanfer kardeşler, Aydın Akpınar, Berhan Arslan, Halil İbrahim Turan, Kamil Doğan Topaçlıoğlu, Erdoğan Akdeniz, ve Veysel Özdemir'i, Mustafa Karakuş, Zafer Öztürk, Özcan Erdoğan, Vedat Eşer
Ankara 2 : Cebeci BÜYÜK GAYE: Nuri KUTLUCA, Çabuk spor : Mehmet Çabuk, Mustafa Köylü Pınarbaşı Spor: Osman Pınarbaşı, Mehmet Pınarbaşı, Özcan Erdoğan, Halit Karabulut, Osman Şener Özsoy,
Ulaş: Kemal ULAŞ,
Ankara 3 : İhsan Görkem, Şerafettin Dilber, Harun Bayar Maviş: Mehmet Maviş
Altın Adamlar : Vedat Karadoğan, Turan Şakoğlu, Mustafa Çay, Mustafa Çoban ASM : Aybars Kılıçhan, Han Bey Sezen Site yurdu : Ali Şahbaz oğlu, Osman Kara, M. Kasım Şen, Atilla Askur Çakır spor Merkezi : Hüseyin Çakır, Mustafa Kasacı,Akbay Taekwondo : Hayati Akbay Silla Taekwondo : Levent Çınar, Uğur Karabay Bayram Tıraş, Hürriyet Yapar, İskender Baynal, Yusuf Gönülal,
İstanbul : Tamer Taşpınar, Aslan SAĞLAM, Ahmet Sarı, Galip Ziya Yalçınkaya, Selahattin Ateşmen, Ali Bahçetepe, Aslan Sağlam, Selahattin Şahin, Enver Çoğaç, Hüseyin Yenigün, , Bülent Kısa, Mustafa Ayık, Halit AVCI, Mahmut Uğurönalp, Reşit Mısır, Zülkani Akbal ve Osman Günaştı daha nice değerli büyüklerimizi sıralayabiliriz.
Konya : Kayhan Aytar, Metin Şahin, Ali Şahin, Osman Boyalı
Trabzon : Hasan Hüseyin Kardeşler, Rasim Kara, Muhammer Aydemir,Haydar Berkalp, Adnan Emiroğlu, Murtaza Okumuş, Abidin Peker
Samsun : İbrahim Uzun, Zeki Ateş
Ordu : Rıfat Öztürk, Halil Öziş, Cengiz Angın
Kayseri : Aziz Ukşal, Emin Soyer,Fahrettin Yıldız
Tekirdağ : Selami Akdemir
İzmir : Hilmi Tuksal, Yıldız Sağtürk, Nazım Sepil, Atilla Çapan, Şerif Kandırmış, İbrahim Yeşildağ Coşkun Eftekin Özer Ataç Nevin Baş ve Hülya Traş,
Bursa: Akın Alim,
Çorum : Fatih K. Özdemir, Muharrem Saltan, Yılmaz Gül, İshak Kepçeli, İlhan Aşkın
İzmit : Aşkın kahveci
Giresun : Selami Çelebi, Kadir Baş
Rize : Şafak Tatoğlu
Kırıkkale: Mustafa BOZKURT
Sakarya : Mehmet Büyükacaroğlu
Zonguldak : Zeki Kalem, İbrahim Açıkgöz, Yalçın Tanjan, Turan emeksiz, Ferit Tetik, Mustafa İnce, Zonguldak Belediye Antrenörü Mehmet Bey
Çankırı : Selahattin Bıyıklı
Amasya : Numan Fırat, Erdin Acar, Abdurrahman Gültekin
Yalavo : Cengiz Okar
Malatya : Salih coşar, Avni Ertuna, Remzi Öztürk, Ramazan Öztatar
Sivas : Ahmet Soy
Kırşehir : Sinan Demir
Erzurum-Erzincan: Mehmet Kartal, Şakir Karsak, Fethi Karsak
Isparta: Mehmet Ali Koç
Mersin : Yasin Damla
---------- Büyük Erkeklerde ilk Avrupa Şampiyonumuz Murat Güllü 2. Şampiyonumuz Halit Avcı
------------- Büyük Erkeklerde İlk Dünya Şampiyonumuz Yılmaz Helvacıoğlu, ikinci Dünya Şampiyonumuz Cihat KUTLUCA, Üçüncü Dünya Şampiyonumuz ise Bahri TANRIKULU dur.
Bayanlarda ilk Dünya Şampiyonumuz Tennur Yerlisu
Türkiye'de ilk yeni sistem Taekwondo tekniklerinin gelişinde yurt dışında o dönemler bulunup bilgilerini arkadaşlarıyla paylaşanlardan birkaçını şöyle sıralayabiliriz. Unuttuklarımız varsa tekrar özür dileriz. Osman Kara ve İbrahim Kaya 1981 de Taiwan' daki Dünya Şampiyonasında öğrendikleri steps ve paldıng tekniklerini arkadaşlarıyla paylaşmışlardır. Yine 1981 de Almanya'da Yılmaz Helvacıoğlu Korelilerden öğrendiği yeni teknikleri Ankaralı sporcularla paylaşmıştır. 1980 – 1981 arası Almanya'da bulunan Berhan Arslan ve Veysel Özdemir bulundukları eyalette öğrendikleri yeni teknikleri (öğrendikleri hoca Mr Ko. Emin ) arkadaşlarıyla Ankara'da paylaşmışlardır. Ayrıca unutmamak gerekirse en büyük teknik yeniliği Sn. İsmet Iraz hocamızın gayretleriyle Syn Yılmaz Helvacıoğlu tüm Türkiye ye yayılmasına ön ayak olmuşlardır. Kendilerini saygıyla anarız.
** 1981 ‘deki İlk Judo federasyonundan bağımsızlığını alan Taekwondo federasyonun İlk resmi yarışması Polonya ile olacaktı. İlk seçmeyi kazanan ve yeri garanti olan sporcu unvanına Amasya bölgesinden 48 kilo da Numan Fırat sahip olmuştur.
---------- 1975 ile 1980 yılları arasında spor salonlarımızda bugün olduğu gibi tatlı bir rekabet vardı. Saygı sevgi yardımlaşma hat safhada idi yalnız salonlarımızın bazılarında salon siyahı olarak tabir edilen siyah kemer furyası vardı. 1981 de federasyonumuzun Judodan ayrıldığında salon siyahlarının ne kadarı kabul gördü, ne kadarı görmedi bilememekteyiz. Ancak bilinen bir gerçek 1978 de Avusturya'ya giden Mr Chan Kwon Kim'in haricinde kimse dan vermemiştir. 1981 de kuşak sınavlarını o dönem milli takımlar teknik direktörümüz Sn. İsmet Iraz hocamız organize etmiştir. Kısaca 1978 den 1981 e kadar kuşak sınavının camiamızda yapılmadığını öğrenmiş bulunmaktayız. Bildiğimiz o dönemlerde yani 1976 ile 1978 arası sınavların Ankara ve İstanbul dışında başka bir ilde yapılmadığı yönünde. Zaten 1975 den önceki 1. jenerasyondaki büyüklerimizin sınavlarını Mr Soo See Cho nun yaptığını öğrenmiş bulunmaktayız. Bunlardan sayın İsmet Iraz hocamızın Kore ve Japonya'ya giderek kemer aldığı bilgisini almış bulunmaktayız. Bu nostaljiyi sizlerle paylaşmak istedik Teşekkür ederiz. Tekrar tekrar unuttuğumuz değerli büyüklerimiz varsa bizleri bağışlasınlar onlardan özür dileriz.
Aramızda olmayan ve Taekwondo sporuna emek vermiş değerli hocalarımızın isimleri aşağıda belirtilmiştir. Ruhları şad olsun mekanları cennet olsun.
Nuri KUTLUCA
Şükrü GENCEL
Mehmet KARTAL
Selami AKDEMİR
Ahmet SOY
İbiş TANRIVERDİ
Osman TATOĞLU
Salih TAŞKIN
Asiye DEMİREL
HAKEM NOSTALJİSİ
Bazı ulusla arası hakemlerimizin ilk hakemliğe ve antrenörlüğe adım attığı yıllar.
sehven unuttuklarımız varsa şimdiden özür dileriz.
HAKEMLİĞE BAŞLAMA ANTRENÖR
1. İSMET IRAZ 1970 1970
2. AYBARS KILIÇHAN 1970 1970
3. KAYHAN AYTAR 1970 1970
4. SEMİH ÇİÇEK 1976 1976
5. ERTUGRUL GÜR 1976 1976
6.TANFER DİNLER 1976 1976
7.SONER DİNLER 1976 1976
8. AYDIN AKPINAR 1976 1976
9.HALİL İBRAHİM TURAN 1976 1976
10. BERHAN ARSLAN 1976 1976
11. VEYSEL ÖZDEMİR 1980 1980
12.COŞKUN EFTEKİN 1980 -----
13. BAYRAM TIRAŞ 1981 1981
14. SALİH ÇOŞAR 1981 1983
15.ABDULLAH KUZUCU 1981 -----
16. AHMET SAMİ KARAGÖZ 1983 1983
17.NİHAT CEYLAN 1983 1983
18.ERDOĞAN AKAN 1985 1989
19. YILDIZ ÇAY 1985 1999(denlik)
20.SALİM KAYICI 1990 1999(denlik)
21.NURİ KÖSE 1987 1991
22.ARZU SEZEN 1995 -----
23.ÖZKAN AKAR 1995 -----